ΕΦΚΑ: Τι αλλάζει στην παραγραφή οφειλών από φέτος – Τι πρέπει να γνωρίζετε

Μικρότερος είναι από 1ης/1/2026 ο χρόνος για την παραγραφή χρεών προς τον ΕΦΚΑ, καθώς το διάστημα εντός του οποίου θα μπορεί να αναζητηθεί μια οφειλή κατέβηκε στα 5 έτη. Αν δεν ειδοποιηθεί ο οφειλέτης εντός 5ετίας, τότε το χρέος αυτομάτως παραγράφεται και δεν αναζητείται.

Αν όμως ειδοποιηθεί έστω και μια μέρα πριν από τη από λήξη της 5ετίας, τότε ο χρόνος παραγραφής μηδενίζεται και ξεκινά από την αρχή νέα 5ετία εντός της οποίας η οφειλή μπορεί να αναζητηθεί.

Σύμφωνα με τον Ελεύθερο Τύπο, οι αλλαγές αυτές στην παραγραφή των χρεών προς τον ΕΦΚΑ ισχύουν από 1ης/1/2026, καθώς βάσει νόμου (ν.4997/2022) η παραγραφή χρεών από 10ετής που ήταν ως το 2025 γίνεται 5ετής για τις οφειλές που θα δημιουργηθούν από 1/1/2026 και μετά.

Η 5ετία σημαίνει ότι μια οφειλή που θα δημιουργηθεί το 2026 και θα βεβαιωθεί ως ληξιπρόθεσμη το 2026 θα παραγραφεί τον Ιανουάριο του 2032, ενώ αν παρέμενε η 10ετής παραγραφή, το χρέος του 2026 θα παραγραφόταν τον Ιανουάριο του 2037.

Η παραγραφή οφειλών αφορά κυρίως τους εκατοντάδες χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες, οι οποίοι έχουν παλαιότερες οφειλές που εμπίπτουν στη 10ετή παραγραφή και τώρα, εφόσον δεν έχουν αναζητηθεί, θα μπορούν να παραγραφούν ύστερα από μια 5ετία.

Αρμόδια στελέχη των ταμείων είπαν στον «Ελεύθερο Τύπο ότι η 5ετής παραγραφή ισχύει αναδρομικά για χρέη που δημιουργήθηκαν πριν από το 2026 εφόσον αναζητηθούν και βεβαιωθούν για πρώτη φορά από το 2026 και μετά.

Αυτό σημαίνει ότι τα χρέη που ανάγονται σε περιόδους καταβολής εισφορών πριν από το 2026 δεν θα υπόκεινται σε 10ετή παραγραφή αλλά σε 5ετή, εφόσον εντοπιστούν για πρώτη φορά μετά την 1/1/2026.

Παραδείγματα:

• Οφειλή του 2023 που δεν έχει βεβαιωθεί από ΕΦΚΑ-ΚΕΑΟ, παραγράφεται κανονικά την 1/1/2034. Αν όμως βεβαιωθεί το 2026 η παραγραφή διακόπτεται και το χρέος υπόκειται στο νέο καθεστώς παραγραφής, δηλαδή στην 5ετία που λήγει το 2031.
• Οφειλή του 2020 που δεν έχει βεβαιωθεί από ΕΦΚΑ-ΚΕΑΟ παραγράφεται κανονικά την 1/1/2029. Αν βεβαιωθεί το 2026, η παραγραφή διακόπτεται και το χρέος υπόκειται στο νέο καθεστώς παραγραφής, δηλαδή στην 5ετία που λήγει το 2031.

Το νέο καθεστώς δίνει μεγαλύτερα περιθώρια οικονομικής ελευθερίας στους ελεύθερους επαγγελματίες και στις επιχειρήσεις, καθώς δεν θα μένουν όμηροι των οφειλών τους για δεκαετίες αλλά θα μπορούν να κάνουν πιο γρήγορα μια νέα αρχή, χωρίς βάρη. Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι αυτομάτως όλα τα χρέη θα σβήνουν εντός της 5ετίας από το 2026. Αντιθέτως, αυτό που λέει ο νόμος είναι ότι οι οφειλέτες θα έχουν πιο γρήγορα μια δεύτερη ή τρίτη ευκαιρία για να δραστηριοποιηθούν οικονομικά, γνωρίζοντας ότι, αν δεν τακτοποιήσουν τις οφειλές τους και ελεγχθούν πριν λήξη η 5ετία, θα συνεχίσουν να χρωστούν, καθώς η περίοδος παραγραφής θα ανανεωθεί για άλλα 5 χρόνια.

Ποια χρέη παραγράφονται και πότε

Η παραγραφή για χρέη στα ταμεία ήταν 20ετής αλλά με απόφαση του ΣτΕ έγινε 10ετής για χρέη που βεβαιώθηκαν μετά το 2016. Με τον νόμο 4997/2022 που εφάρμοσε την απόφαση του ΣτΕ, η παραγραφή χρεών από τη 10ετία πέφτει στην 5ετία από το 2026 και μετά.

Παραδείγματα:

• Η αξίωση του e- ΕΦΚΑ για την είσπραξη οφειλής από εισφορές των μηνών από 01/2026 έως και 12ο/2026 παραγράφεται την 01/01/2032.
• Η αξίωση του e- ΕΦΚΑ για την είσπραξη οφειλής από εισφορές των μηνών από 01/2027 έως και 12/2027 παραγράφεται την 01/01/2033 κ.ο.κ.

Η μείωση του χρόνου παραγραφής σημαίνει ότι οι υπηρεσίες του ΕΦΚΑ και του ΚΕΑΟ θα πρέπει να αυξήσουν τους ελέγχους για τα ανείσπρακτα χρέη από 1/1/2026 και μετά, ώστε να βεβαιωθούν εντός της 5ετίας, δηλαδή ως το 2031, διότι όσα καταστούν ληξιπρόθεσμα και δεν βεβαιωθούν αυτομάτως την 1η/1/2032 παραγράφονται.