IRIS: Αυτό είναι το «ποινολόγιο» της μη διασύνδεσης με τα POS για τις επιχειρήσεις και τους ελεύθερους επαγγελματίες
Η ΑΑΔΕ διενεργεί σαρωτικούς ελέγχους και σε 24ωρη βάση σε επιχειρήσεις και σε ελεύθερους επαγγελματίες όσον αφορά στη διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές τους και το IRIS προκειμένου να εντοπίσει περιπτώσεις που φοροδιαφεύγουν και να επιβάλει τα πρόστιμα που προβλέπει η υφιστάμενη νομοθεσία.
Επίσης επισημαίνεται πως ο ελεγκτικός μηχανισμός της ΑΑΔΕ προβαίνει σε αυτήν την ενέργεια στο πλαίσιο του διπλασιασμού των ημερήσιων ορίων συναλλαγών από τα 500 ευρώ στα 1.000 ευρώ με το σύστημα άμεσων πληρωμών IRIS καθώς γνωρίζει ότι παρά την καθολική εφαρμογή του μέτρου υπάρχουν ακόμα εταιρίες που δεν έχουν συμμορφωθεί παρακάμπτοντας το σύστημα με διάφορα ψηφιακά «κόλπα» προκειμένου να μη δηλώνουν τον πραγματικό τους τζίρο. Σε κάθε περίπτωση ο στόχος των παραπάνω ελέγχων είναι να διασφαλιστεί η πλήρης καταγραφήτων συναλλαγών και να περιοριστεί το φαινόμενο της φοροδιαφυγής.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση επιχείρησης που της επιβλήθηκε πρόστιμο 20.000 ευρώ επειδή δεν διασύνδεσε εγκαίρως τα τερματικά POS (EFT/POS) με τον φορολογικό ηλεκτρονικό μηχανισμό (ΦΗΜ) και με πάροχο ηλεκτρονικής τιμολόγησης, όπως απαιτεί η νομοθεσία. Η επιχείρηση κατέθεσε ενδικοφανή προσφυγή στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών, επικαλούμενη «τεχνικές δυσκολίες» και «αδυναμία ολοκλήρωσης της διασύνδεσης παρά τις προσπάθειες που κατέβαλε». Ωστόσο, η προσφυγή απορρίφθηκε, επιβεβαιώνοντας την αυστηρότητα των κανόνων.
Η υπόθεση αφορά το φορολογικό έτος 2024, δηλαδή τις συναλλαγές και τις υποχρεώσεις διασύνδεσης εντός του έτους αυτού, αλλά η επιβολή του προστίμου έγινε στις αρχές του 2026. Οι αρχές τονίζουν ότι η διασύνδεση των POS και των ταμειακών μηχανών με το IRIS αποτελεί πλέον υποχρέωση και όχι επιλογή, καθώς εξασφαλίζει την πλήρη καταγραφή των συναλλαγών, μειώνει τη χρήση μετρητών και συμβάλλει στον περιορισμό της φοροδιαφυγής.
Οι έλεγχοι
Στο πλαίσιο των ελέγχων, τα αρμόδια όργανα:
- Θα εξετάσουν αν η επιχείρηση διαθέτει νόμιμο και δηλωμένο ΦΗΜ, συμβατό με τις τεχνικές προδιαγραφές του Υπουργείου Οικονομικών. Η μη δήλωση ή η χρήση μη συμβατού μηχανισμού θεωρείται σοβαρή παράβαση.
- Θα ελέγξουν ότι τα POS επικοινωνούν υποχρεωτικά με τις ταμειακές μηχανές, ώστε κάθε πληρωμή με κάρτα να «κλειδώνει» το ποσό της απόδειξης. Η μη σύνδεση των δύο συσκευών αποτελεί αδίκημα και μπορεί να οδηγήσει σε υψηλά πρόστιμα.
- Θα διαπιστώσουν αν οι συναλλαγές που περνούν από το POS εμφανίζονται αυτόματα και στον ΦΗΜ και στο myDATA. Η άμεση καταγραφή των δεδομένων διασφαλίζει την πλήρη διαφάνεια και αποτρέπει την απόκρυψη εσόδων.
Στο ελεγκτικό πεδίο, και η παράκαμψη συστήματος ή «μαύρο» POS. Οι ελεγκτές εντοπίζουν περιπτώσεις όπου το POS λειτουργεί μεμονωμένα, χωρίς σύνδεση με την ταμειακή μηχανή, κάτι που θεωρείται σοβαρή φορολογική παράβαση. Τέτοιες πρακτικές ενισχύουν τη φοροδιαφυγή και αντιμετωπίζονται με αυστηρά πρόστιμα.
Τα πρόστιμα
“Τσουχτερά” πρόστιμα θα κληθούν να πληρώσουν οι παραβάτες. Αναλυτικά:
Για τις επιχειρήσεις που υποχρεούνται να χρησιμοποιούν POS και IRIS, αλλά δεν τα έχουν συνδέσει με τα ηλεκτρονικά συστήματα της ΑΑΔΕ, όπως επίσης και για τις εταιρείες πώλησης και υποστήριξης των απαραίτητων λογισμικών προβλέπονται τσουχτερά πρόστιμα. Ειδικότερα:
- Στις 10.000 ευρώ είναι τα πρόστιμα για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία
- Στις 20.000 ευρώ είναι τα πρόστιμα για επιχειρήσεις με διπλογραφικά βιβλία
- Αντιμέτωπες με κυρώσεις που φθάνουν μέχρι και ανάκληση της άδειας λειτουργίας θα βρεθούν οι εταιρείες παροχής και υποστήριξης του λογισμικού.
Το πρόστιμο μειώνεται κατά 50% για επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε οικισμούς έως 500 κατοίκους ή σε νησιά με πληθυσμό κάτω των 3.100 κατοίκων.