Τα μέτρα που εξετάζει η κυβέρνηση για αισχροκέρδεια, στήριξη πολιτών και επιχειρήσεων λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή
Με τη φράση «είναι απολύτως αδύνατο να γλιτώσουμε τις ανατιμήσεις», αρμόδιος κυβερνητικός αξιωματούχος εξηγεί ότι είναι μονόδρομος για την πολιτεία να λάβει μέτρα για κάθε ενδεχόμενο. Εάν ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή συνεχιστεί για κάποιες εβδομάδες, οι επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και ιδιαίτερα στην Ευρώπη θα είναι μεγάλες, και ο περιορισμός τους στη χώρα μας για την κυβέρνηση ένα δύσκολο «στοίχημα». Ακόμη περισσότερο αν ο πόλεμος διαρκέσει πολλούς μήνες!
Σύμφωνα με επίσημες εκτιμήσεις, από την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής προέρχεται περίπου το ένα τέταρτο των ενεργειακών πρώτων υλών που χρησιμοποιούνται διεθνώς. Κι αν το Ιράν κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, και μάλιστα επί μακρόν, τότε το κόστος για τη μεταφορά του πετρελαίου θα εκτιναχθεί σε δυσθεώρητα ύψη, οδηγώντας σε μεγάλες ανατιμήσεις στην ενέργεια, σε αγαθά αλλά και σε υπηρεσίες. Δεδομένου ότι το 2026 είναι εκλογική χρονιά, το σενάριο για ένα νέο «τσουνάμι» ακρίβειας, θέτει την κυβέρνηση σε αυξημένη εγρήγορση, εξετάζοντας όλα τα μέτρα.
Το σχέδιο που επεξεργάζεται η κυβέρνηση «ακουμπά» πάνω σε λύσεις που υιοθετήθηκαν εν πολλοίς την περίοδο της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε ο πόλεμος στην Ουκρανία αλλά και στην περίοδο της πανδημίας του Covid.
Το «κλειδί» που θα ανοίξει το «συρτάρι» και θα αρχίσει να εφαρμόζεται το κυβερνητικό σχέδιο είναι ο αριθμός «100» στην τιμή του πετρελαίου ανά βαρέλι για πάνω από ένα μήνα.
Εντατικοί, προληπτικοί έλεγχοι για αισχροκέρδεια και πρόστιμα
«Υπάρχει έτοιμο σχέδιο και όχι μόνο για το ενεργειακό σκέλος ή το σκέλος των καυσίμων, αλλά και συνολικά για όλα τα υπόλοιπα» δήλωσε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης. «Δεν θεωρούμε ότι θα χρειαστεί να εφαρμοστεί (…). Εφόσον, όμως, κάτι από όλα αυτά χρειαστεί να εφαρμοστεί τις επόμενες ημέρες, εβδομάδες, μήνες, είναι όλα έτοιμα» πρόσθεσε ο κ. Μαρινάκης.
Η εντολή του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, στο υπουργείο Ανάπτυξης είναι να εντατικοποιήσει προληπτικά τους ελέγχους στην αγορά, ώστε να μην υπάρξουν, σε αυτή ακόμη τη φάση, κάποιοι που με πρόφαση τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, θα αυξήσουν δυσανάλογα προϊόντα και υπηρεσίες, με τα πρόστιμα να είναι τσουχτερά.
Έμφαση σε σούπερ μάρκετ και βενζινάδικα
«Τα φαινόμενα που έχουμε εντοπίσει είναι σχετικά περιορισμένα και με τη λήψη των μέτρων θα μηδενιστούν» δήλωσε ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος (μιλώντας στο Open), διαβεβαιώνοντας ότι ο ελεγκτικός μηχανισμός της νέας Ανεξάρτητης Αρχής Προστασίας του Καταναλωτή βρίσκεται ήδη σε πλήρη εγρήγορση, πραγματοποιώντας εκατοντάδες ελέγχους στην αγορά, με έμφαση στα βενζινάδικα και στα σούπερ μάρκετ.
«Θέλω να στείλω ένα ξεκάθαρο μήνυμα: δεν υπάρχει περίπτωση να γίνει αποδεκτή καμιάς μορφής ασυδοσία στην αγορά» τονίζει ο υπουργός Ανάπτυξης.
Είναι χαρακτηριστικό ότι από το Σάββατο έως το απόγευμα της Τετάρτης μόνο σε πρατήρια βενζίνης πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι από 700 έλεγχοι, ενώ παράλληλα παρακολουθούνται οι τιμές πανελλαδικά μέσω της πλατφόρμας FuelPrices.gr.
Αντίστοιχα, πάνω από 200 έλεγχοι έγιναν στα σούπερ μάρκετ, στα οποία εξετάζεται να τοποθετηθεί και ταμπελάκι που θα υποδεικνύει ότι το προϊόν έχει μειωμένη ποσότητα αλλά δεν είναι αυξημένη η τιμή, με στόχο να συγκράτηση τους.
Στο κυβερνητικό επιτελείο συζητείται η επαναφορά του μέτρου της επιβολής πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους, που καταργήθηκε τον Ιούνιο του 2025.
Fuel Pass με «μέτρο»
Στο «τραπέζι» των συζητήσεων βρίσκεται και η επαναφορά της επιδότησης καυσίμων, στα πρότυπα του Fuel Pass του 2022, αλλά με πιο αυστηρά εισοδηματικά κριτήρια, ώστε το δημοσιονομικό κόστος να είναι «μετρημένο».
Η εισήγηση είναι η ενίσχυση να κατευθυνθεί κυρίως σε χαμηλά και μεσαία εισοδήματα, σε επαγγελματίες οδηγούς και σε κατοίκους απομακρυσμένων και νησιωτικών περιοχών.
Παράλληλα, εξετάζεται η επιδότηση σε ενεργοβόρες επιχειρήσεις, ώστε να μη μετακυλήσουν το αυξημένο κόστος στους πολίτες.
Στη μάχη κατά της αισχροκέρδειας, προστίθεται και η πλατφόρμα MyKataggelies, μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να υποβάλουν επώνυμες ή ανώνυμες ηλεκτρονικές καταγγελίες.
Ανησυχία για τον τουρισμό
Στο κυβερνητικό επιτελείο, έντονη είναι η ανησυχία και για το εφιαλτικό σενάριο να μειωθεί ο τουρισμός στη χώρα, αν ο πόλεμος συνεχιστεί επί μήνες.
Παρά το γεγονός ότι η Ελλάδα είναι μακριά από την εμπόλεμη ζώνη, ο φόβος για τη μείωση των κρατήσεων είναι υπαρκτός, ενώ «πλήγμα» θα αποτελέσουν και οι μειωμένες κρατήσεις από χώρες της Μέσης Ανατολής.