Έχετε δει ποτέ ένα βίντεο με μια γάτα και τον άνθρωπό της να παίζουν και να έχετε την εντύπωση ότι το ζώο δεν περνάει και τόσο καλά; Ίσως η αίσθησή σας να είναι σωστή.
Νέα έρευνα δείχνει ότι ορισμένες αντιδράσεις που οι άνθρωποι εκλαμβάνουν ως παιχνιδιάρικη διάθεση μπορεί στην πραγματικότητα να δείχνουν ενόχληση, υπερδιέγερση ή στρες.
Το παιχνίδι είναι σημαντικό για την ευζωία μιας γάτας, καθώς προσφέρει σωματική δραστηριότητα, βοηθά στη μείωση του στρες και μπορεί να ενισχύσει τον δεσμό εμπιστοσύνης με τον άνθρωπό της. Ωστόσο, δεν είναι κάθε μορφή αλληλεπίδρασης ευχάριστη και για τις δύο πλευρές.
Όταν το παιχνίδι γίνεται δυσάρεστο
Στη συγκεκριμένη μελέτη, οι ερευνητές εξέτασαν 1.100 σχόλια σε 11 βίντεο από YouTube, TikTok, Instagram και Facebook, στα οποία οι αλληλεπιδράσεις ανθρώπων με γάτες παρουσιάζονταν ως παιχνίδι, παρότι τα ζώα εμφάνιζαν ενδείξεις δυσφορίας.
Στα βίντεο καταγράφηκαν συμπεριφορές όπως φύσημα, δαγκώματα, προσπάθειες να απομακρυνθούν, έντονες επιθετικές αντιδράσεις, ακόμη και τραυματισμοί ανθρώπων. Σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφηκαν και περιστατικά σωματικής κακοποίησης. Παρ’ όλα αυτά, το 75% έως 93% των σχολίων κάτω από κάθε βίντεο ήταν θετικά.
Το εύρημα αναδεικνύει πόσο εύκολα μπορεί να παρερμηνευτεί η γλώσσα του σώματος μιας γάτας.
Γιατί δεν καταλαβαίνουμε πάντα τα σημάδια;
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι αρκετοί θεατές ερμήνευαν τις αντιδράσεις των γατών σύμφωνα με τη δική τους αντίληψη για το παιχνίδι. Έτσι, ένα δάγκωμα, μια γρατζουνιά ή χτυπήματα με τα πόδια μπορούσαν να θεωρηθούν απλώς ένδειξη ενθουσιασμού.
Ακόμη και χαρακτηριστικά όπως τα αυτιά που γυρίζουν προς τα πίσω ή η έντονη κίνηση της ουράς δεν αναγνωρίζονταν πάντα ως σημάδια ενόχλησης ή έντασης.
Μια γάτα που φοβάται ή αισθάνεται στρες δεν είναι απαραίτητο ότι θα φύγει ή θα επιτεθεί. Μπορεί να παραμείνει ακίνητη ή να «παγώσει», περιορίζοντας την αντίδρασή της ώστε να μην κλιμακωθεί η κατάσταση. Επομένως, η απουσία επιθετικότητας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το ζώο αισθάνεται άνετα.
Η εμπιστοσύνη δεν σημαίνει ότι όλα επιτρέπονται
Ένα ακόμη στοιχείο που συχνά αναφέρεται είναι ότι μια γάτα μπορεί να αντιληφθεί τις φιλικές προθέσεις ενός ανθρώπου που γνωρίζει και εμπιστεύεται. Ωστόσο, η εξοικείωση δεν σημαίνει ότι μια ανεπιθύμητη αλληλεπίδραση γίνεται αυτόματα ευχάριστη.
Μια γάτα μπορεί να ανέχεται περισσότερα από έναν άνθρωπο με τον οποίο έχει ισχυρό δεσμό, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι απολαμβάνει τη συγκεκριμένη συμπεριφορά. Αν τα σημάδια δυσφορίας αγνοούνται συστηματικά, η εμπιστοσύνη μπορεί με τον καιρό να επηρεαστεί.
Το ίδιο ισχύει και για τα λεγόμενα «love bites». Ένα απαλό δάγκωμα μπορεί να εμφανιστεί σε μια χαλαρή στιγμή, όμως το επίμονο δάγκωμα ή οι γρατζουνιές κατά τη διάρκεια μιας αλληλεπίδρασης μπορεί να αποτελούν ξεκάθαρο μήνυμα ότι η γάτα έχει φτάσει στα όριά της.
Πώς γίνεται το παιχνίδι πιο ασφαλές;
Το βασικό είναι να δίνουμε στη γάτα επιλογή. Παρατηρούμε τη συμπεριφορά της, της επιτρέπουμε να απομακρυνθεί και σταματάμε την αλληλεπίδραση όταν δείχνει ότι δεν θέλει να συνεχίσει.
Προτιμότερο είναι επίσης να χρησιμοποιούμε παιχνίδια που κρατούν μια ασφαλή απόσταση ανάμεσα στα χέρια μας και τη γάτα, όπως ραβδάκια με φτερά και άλλα διαδραστικά παιχνίδια. Με αυτόν τον τρόπο περιορίζεται ο κίνδυνος τραυματισμού και αποφεύγεται η σύνδεση των ανθρώπινων χεριών με το κυνήγι και το δάγκωμα.
Τελικά, ίσως δεν χρειάζεται να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο παίζουν οι γάτες, αλλά τον τρόπο με τον οποίο εμείς ερμηνεύουμε τη συμπεριφορά τους. Μια έντονη αντίδραση δεν είναι πάντα χαριτωμένη ή παιχνιδιάρικη.
Το πραγματικά καλό παιχνίδι είναι εκείνο στο οποίο η γάτα αισθάνεται ασφαλής, έχει τη δυνατότητα να απομακρυνθεί και δείχνει ότι θέλει να συνεχίσει. Σεβόμενοι τα όριά της, κάνουμε την αλληλεπίδραση πιο ευχάριστη και για τους δύο.
Πηγή
