Τη θέση της υπέρ της ισχύος του τουρκολιβυκού μνημονίου επαναλαμβάνει η Τουρκία, επιχειρώντας να αντικρούσει τις αντιδράσεις που προκάλεσε η κύρωση της συμφωνίας από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης. Με νέα ανακοίνωσή του, την Πέμπτη (22.10.2026), το τουρκικό υπουργείο Άμυνας υποστηρίζει ότι το μνημόνιο συνάδει με το διεθνές δίκαιο, διαμηνύοντας ότι η νομική ισχύς του «δεν μπορεί να ακυρωθεί από μονομερείς αξιολογήσεις τρίτων».

Η παρέμβαση έρχεται ενώ η Τουρκία βρίσκεται αντιμέτωπη με την κατηγορηματική απόρριψη του τουρκολιβυκού μνημονίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις διπλωματικές κινήσεις της Αθήνας, η οποία έθεσε το ζήτημα στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Η Άγκυρα, ωστόσο, επιμένει στην υπεράσπιση της συμφωνίας του 2019, επικαλούμενη τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών και προαναγγέλλοντας τη συνέχιση της πολιτικής της στην Ανατολική Μεσόγειο.

Στην ανακοίνωσή του, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας υποστηρίζει ότι το μνημόνιο για την οριοθέτηση περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης υπεγράφη «βάσει του διεθνούς δικαίου και των αρχών της ισότητας, λαμβάνοντας υπόψη τα νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντα και των δύο χωρών».

Απαντώντας εμμέσως στις τοποθετήσεις της Αθήνας και των Βρυξελλών, η τουρκική πλευρά σημειώνει ότι «η οριοθέτηση των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας εμπίπτει στα κυριαρχικά δικαιώματα των σχετικών παράκτιων κρατών», προσθέτοντας ότι η νομική ισχύς του μνημονίου δεν μπορεί να ανατραπεί από αξιολογήσεις τρίτων χωρών.

Η Άγκυρα διαμηνύει, παράλληλα, ότι θα συνεχίσει «να προστατεύει τα νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντά μας στην Ανατολική Μεσόγειο στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου», συνδέοντας τη στάση της με την περιφερειακή ειρήνη, ασφάλεια και σταθερότητα.

«Άκυρο και ανυπόστατο» το τουρκολιβυκό μνημόνιο λέει η ΕΕ

Είχε προηγηθεί, το βράδυ της Τετάρτης (21.10.2026), η κοινή δήλωση των 27 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την οποία εξέδωσε η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ, Κάγια Κάλας, μετά την κύρωση του μνημονίου από τη λιβυκή Βουλή στις 20 Οκτωβρίου. Οι Βρυξέλλες επαναβεβαίωσαν την πάγια θέση τους ότι η συμφωνία Τουρκίας και Λιβύης παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας.

«Το Μνημόνιο Κατανόησης Τουρκίας-Λιβύης παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας», αναφέρεται στη δήλωση, στην οποία υπογραμμίζεται ότι η συμφωνία «είναι άκυρη και ανυπόστατη, ενώ δεν δύναται να επιφέρει έννομες συνέπειες για τρίτα κράτη».

Η ευρωπαϊκή τοποθέτηση παραπέμπει στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου 2019, τα οποία επιβεβαιώθηκαν τον Ιούνιο του 2025, καθιστώντας σαφές ότι η κύρωση του μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν μεταβάλλει τη θέση της ΕΕ.

Παράλληλα, οι Βρυξέλλες υπογραμμίζουν ότι η ασφάλεια και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα, καλώντας τις χώρες της περιοχής να σέβονται τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών-μελών και να ενεργούν σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η Αθήνα έθεσε το ζήτημα στο ΣΑ του ΟΗΕ

Την ίδια ώρα, η Αθήνα επιδιώκει τη διεθνοποίηση του ζητήματος, μεταφέροντας την αντίδρασή της στο ανώτατο όργανο του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.

Κατόπιν εντολής του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβυς Αγλαΐα Μπαλτά, έθεσε την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου στα κράτη-μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, κατά τη διάρκεια κεκλεισμένων των θυρών διαβουλεύσεων.

Η Ελληνίδα διπλωμάτης, η οποία τοποθετήθηκε υπό την εθνική της ιδιότητα, καθώς η Ελλάδα ασκεί την προεδρία του Συμβουλίου για τον Οκτώβριο, επισήμανε τους κινδύνους που ενέχει η απόφαση της λιβυκής Βουλής για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η κ. Μπαλτά υπογράμμισε ότι «η γεωγραφία δεν αλλάζει», επισημαίνοντας ότι το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν μπορεί να επαναδιατυπώνεται μέσω μονομερών αποφάσεων.

Η ελληνική πλευρά υπενθύμισε, παράλληλα, ότι έχει προσεγγίσει τις λιβυκές αρχές με καλή πίστη και έχει συμμετάσχει σε συνομιλίες για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, επιμένοντας ότι η επίλυση των σχετικών διαφορών πρέπει να βασίζεται στο Δίκαιο της Θάλασσας.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στην ανάγκη τερματισμού των ξένων παρεμβάσεων στη Λιβύη, με την Αθήνα να επαναλαμβάνει τη στήριξή της στην ενοποίηση των λιβυκών θεσμών και στην πολιτική διαδικασία.

Όπως επισημάνθηκε από ελληνικής πλευράς, η σταθερότητα της Λιβύης δεν μπορεί να επιδιώκεται εις βάρος της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων τρίτων χωρών, ούτε να επιτυγχάνεται προκαλώντας αστάθεια εκτός των συνόρων της.

Η παρέμβαση στο Συμβούλιο Ασφαλείας εντάσσεται στη διπλωματική προσπάθεια της Αθήνας να αναδείξει τις ευρύτερες συνέπειες της κύρωσης του μνημονίου, αξιοποιώντας τόσο την ευρωπαϊκή θέση όσο και τις αντιδράσεις χωρών της περιοχής, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος και το Ισραήλ.

Η αντίδραση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ

Σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ τάχθηκε υπέρ της επίλυσης των θαλάσσιων διαφορών μέσω καλόπιστων διαπραγματεύσεων, ενθαρρύνοντας την Ελλάδα και την Τουρκία να αντιμετωπίσουν τις διαφωνίες τους σε διμερές επίπεδο.

«Ενθαρρύνουμε τους εταίρους μας στην Ανατολική Μεσόγειο να επιλύσουν τις θαλάσσιες διαφορές τους μέσω διαπραγματεύσεων, οι οποίες θα διεξαχθούν με καλή πίστη», ανέφερε εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών.

Στην ίδια δήλωση επισημαίνεται ότι η διευθέτηση των θαλάσσιων ζητημάτων μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για εμπορικές επενδύσεις και δραστηριότητες έρευνας, προς όφελος της ευρύτερης περιοχής.

«Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι αμφότερες σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ. Τις ενθαρρύνουμε να προχωρήσουν σε διμερείς επαφές, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τυχόν ζητήματα διαφωνίας», σημείωσε χαρακτηριστικά.


Πηγή

ΠΑΡΟΜΟΙΑ ΑΡΘΡΑΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟ