Η Ελλάδα είναι πρωτοπόρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση όσον αφορά τη ψηφιακή μετάβαση των φορολογικών διοικήσεων, όπως επισημαίνεται σε σχετική έκθεση του το ΔΝΤ.
Παράλληλα επισημαίνεται πως, η χώρα προέβη σταδιακά από το 2020 σε μια σειρά από μεταρρυθμίσεις την περίοδο που εισήλθε στα μνημόνια, προκειμένου αυτές να επιταχυνθούν από το 2018. Η εξέλιξη αυτή έφερε τη μείωση της φοροδιαφυγής και την αύξηση των δημοσίων εσόδων της.
Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να τονιστεί πως, ο ψηφιακός μετασχηματισμός του φορολογικού συστήματος έγινε, στο πλαίσιο της αντίστοιχης πολιτικής που εφαρμόστηκε ευρύτερα για τον δημόσιο τομέα και που επιταχύνθηκε μετά το 2019, όπως αναφέρει το ΔΝΤ σε έκθεση του.
Οι συναλλαγές
Μάλιστα στις αρχές του 2020, σχεδόν όλες οι συναλλαγές με την εφορία και τα τελωνεία μπορούσαν να γίνονται ηλεκτρονικά, ενώ η πανδημία λειτούργησε ως καταλύτης για την περαιτέρω ψηφιοποίηση του συστήματος.
Η ηλεκτρονική υποβολή φορολογικών δηλώσεων έφτασε στο 100% για τις δηλώσεις ΦΠΑ το 2022 και στο 99,9% για τις δηλώσεις φορολογίας επιχειρήσεων από το 2021.
Πάντως κατά το διάστημα 2018 – 2023, τα ποσοστά ηλεκτρονικής υποβολής δηλώσεων για τον φόρο εισοδήματος των επιχειρήσεων και των φυσικών προσώπων και για τον ΦΠΑ ήταν υψηλότερα τόσο από το μέσο όρο τόσο της Ευρώπης όσο και από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ, σύμφωνα με την έκθεση του ΔΝΤ. Τα ποσοστά των δηλώσεων των φυσικών προσώπων είναι σημαντικά υψηλότερα και από τις δύο αυτές ομάδες χωρών, προσθέτει το Ταμείο.
Αλλά και η ηλεκτρονική πληρωμή των φόρων αυξήθηκε σημαντικά στην Ελλάδα. Από 86,6% που ήταν το 2018, ανέβηκε στο 99,2% το 2023 και ιδιαίτερα σημαντική άνοδος καταγράφηκε μεταξύ 2021 (με 90,4%) και 2022 (με 98,8%).
Οι πολιτικές αλλά και οι μεταρρυθμίσεις που εφαρμόστηκαν είχαν ως αποτέλεσμα τη μεγάλη μείωση της φοροδιαφυγής. Το κενό ΦΠΑ – δηλαδή το ποσοστό του οφειλόμενου ΦΠΑ που δεν εισπράττεται – μειώθηκε στο 9% το 2024 από 30% που ήταν το 2011, σύμφωνα με ανάλυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Αυτό ήταν «ένα σημαντικό επίτευγμα που συνέβαλε στον περιορισμό της μη συμμόρφωσης».
Η πλατφόρμα myAADE
Σύμφωνα με την έκθεση, η ενοποιημένη ψηφιακή πλατφόρμα myAADE καθιερώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2021.
Αυτή ουσιαστικά αντικατέστησε την προηγούμενη πλατφόρμα myTAXISnet, καθώς παρέχει στους φορολογούμενους πλήρη πρόσβαση σε όλες τις ψηφιακές υπηρεσίες της ΑΑΔΕ, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται οι φορολογικές δηλώσεις,οι ρυθμίσεις πληρωμών, της φορολογίας ακινήτων και αυτοκινήτων και των ηλεκτρονικών βιβλίων (myDATA).
Αλλά και οι προσυμπληρωμένες δηλώσεις ΦΠΑ και φόρου επιχειρήσεων συνέβαλαν στη συμμόρφωση των φορολογουμένων μέσω του συστήματος.
Τον Δεκέμβριο του 2022 άρχισε η προσυμπλήρωση των δηλώσεων ΦΠΑ σύμφωνα με τα στοιχεία συναλλαγών που καταχωρούνταν στο myDATA, ενώ από τον Ιανουάριο του 2025 και μετά δεν επιτρέπεται να υπάρχουν αποκλίσεις μεταξύ των στοιχείων εσόδων των επιχειρήσεων και των δαπανών τους που δηλώνουν.
Η υποχρεωτική χρήση των POS
Επίσης επισημαίνεται πως από Μάιο του 2024 και μετά είναι υποχρεωτικό για τις επιχειρήσεις να χρησιμοποιούν τα POS αλλά και να συνδέονται αυτά με τις ταμειακές μηχανές.
Κατά αυτόν τον τρόπο, ολοκληρώθηκε η διαδικασία για την επιβολή συμμόρφωσης σε πραγματικό χρόνο.
Αξίζει να σημειωθεί πως, η πιο σημαντική μεταρρύθμιση της περιόδου 2013-2017 για τη χώρα ήταν η δημιουργία της ΑΑΔΕ.
«Η μεταρρύθμιση αυτή άλλαξε σημαντικά τον τρόπο χορήγησης κινήτρων και την αρμοδιότητα στη λήψη αποφάσεων. Κατά αυτόν τον τρόπο, σημειώθηκαν κατά διαδοχικά διαστήματα πρόοδοι στη μεταρρύθμιση για το προσωπικό, τη διαχείριση κινδύνου αλλά και για την ψηφιοποίηση. Αυτή ήταν η πιο σημαντική απόφαση που ελήφθη από την κυβέρνηση, καθώς δόθηκε μεγαλύτερη αυτονομία στη φορολογική διοίκηση, αφού ο στόχος ήταν να θωρακίσει αποφάσεις επιχειρήσεων από πολιτικές παρεμβάσεις αλλά και να ενισχύσει τη διακυβέρνηση», σημειώνεται στην έκθεση του ΔΝΤ.
«Οι μεταρρυθμίσεις της Ελλάδας δημιούργησαν συνολικά έναν ενάρετο κύκλο: η καλύτερη φορολογική διακυβέρνηση επέτρεψε την ψηφιοποίηση, η οποία με τη σειρά της βελτίωσε τη συμμόρφωση. Τα υψηλότερα έσοδα και τα πιο σταθερά της χώρας ενίσχυσαν την εμπιστοσύνη των πολιτών αλλά και τη αξιοπιστία της χώρας ως προς τα δημοσιονομικά της », συμπληρώνεται στην έκθεση.
Μάλιστα, ο λόγος των φορολογικών εσόδων προς το ΑΕΠ της Ελλάδας αυξήθηκε στο 28% το 2025 από 20,5%που ήταν το 2009.
«Οι βελτιώσεις που έγιναν στη φορολογική διοίκηση, συνέβαλαν σημαντικά στο να διευρυνθεί η φορολογική βάση αλλά και στο να αυξηθεί η εμπιστοσύνη στο σύστημα, παρόλο που η άνοδος των εσόδων αντανακλά ευρύτερες μεταβολές στην οικονομία και στην πολιτική», σημειώνει το ΔΝΤ.
enikonomia.gr
