Φόρος Μεταβίβασης Ακινήτων για την αγορά πρώτης κατοικίας: Τα 11 νέα SOS που πρέπει να γνωρίζετε για την απαλλαγή

Έναν χρήσιμο οδηγό με ερωτήσεις  και απαντήσεις για τον Φόρο Μεταβίβασης Ακινήτων (ΦΜΑ) εξέδωσε πρόσφατα η ΑΑΔΕ. 

Αναλυτικά:

1.Πού υποβάλλεται η δήλωση φόρου μεταβίβασης ακινήτων;

Η δήλωση φόρου μεταβίβασης ακινήτων υποβάλλεται στη ΔΟΥ, η οποία είναι αρμόδια για την παραλαβή της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του υπόχρεου σε φόρο αγοραστή και σε περίπτωση που αρμόδιο για την παραλαβή της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του αγοραστή είναι το ΚΕΦΟΔΕ Αττικής ή η ΔΟΥ Χαλκίδας, υποβάλλεται στο ΚΕΦΟΚ Αττικήςκαι σε περίπτωση που είναι αρμόδιες οι ΔΟΥ του Νομού Θεσσαλονίκης, υποβάλλεται στο ΚΕΦΟΚ Θεσσαλονίκης.

Στην περίπτωση που ο υπόχρεος σε φόρο αγοραστής είναι κάτοικος εξωτερικού ή έχει έδρα στο εξωτερικό, αρμόδιο είναι το ΚΕΦΟΚ Αττικής. Για τις δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων που υποβάλλονται σε περιπτώσεις συμβολαιογραφικών πράξεων σύστασης ή τροποποίησης σύστασης οριζοντίων ή καθέτων ιδιοκτησιών, διανομής και ανταλλαγής ή συνένωσης ακινήτων και σε περιπτώσεις μεταβίβασης περιουσίας κατά τη διάλυση ΟΕ, ΕΕ, ΕΠΕ ή ΙΚΕ στα μέλη τους, κατά το λόγο της εταιρικής τους μερίδας, αρμόδια είναι η ΔΟΥ ή το ΚΕΦΟΚ στη χωρική αρμοδιότητα της οποίας/του οποίου ανήκει το ακίνητο.

Για τις δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων που υποβάλλονται σε περίπτωση επανάληψης, διόρθωσης ή ακύρωσης συμβολαίου, αρμόδιος είναι οποιοσδήποτε υπάλληλος της ΔΟΥ ή του ΚΕΦΟΚ, στην οποία ή στο οποίο είχε υποβληθεί η δήλωση για τη σύνταξη του συμβολαίου που επαναλαμβάνεται, διορθώνεται ή ακυρώνεται και σε περίπτωση που είχε υποβληθεί σε ΔΟΥ των Νομών Αττικής ή τη ΔΟΥ Χαλκίδας, οποιοσδήποτε υπάλληλος των ΚΕΦΟΚ Αττικής και σε περίπτωση που είχε υποβληθεί σε ΔΟΥ του Νομού Θεσσαλονίκης, οποιοσδήποτε υπάλληλος του ΚΕΦΟΚ Θεσσαλονίκης.

 2.Ποια είναι η διαδικασία υποβολής των δηλώσεων ΦΜΑ;

Α) Υποβάλλονται ψηφιακά μέσω της εφαρμογής myProperty:

1) οι αρχικές εμπρόθεσμες δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων, που βρίσκονται σε περιοχές στις οποίες ισχύει το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας και αφορούν:

α) τη σύνταξη συμβολαιογραφικού εγγράφου για τη μεταβίβαση ακινήτου ή τη σύσταση εμπραγμάτου δικαιώματος σε ακίνητο με επαχθή αιτία,

β) την επίκληση από τον μεταβιβάζοντα της κτήσης του ακινήτου με τακτική ή έκτακτη χρησικτησία, σε συμβόλαιο μεταβίβασης της κυριότητας αυτού ή σύστασης άλλου εμπραγμάτου δικαιώματος σε αυτό με οποιαδήποτε αιτία,

γ) τη διαφορά έκτασης εφόσον είναι μεγαλύτερη της αναγραφόμενης στον με επαχθή αιτία τίτλο κτήσης του ακινήτου, σε περίπτωση που μεταβιβάζεται αυτό ή συστήνεται επ’ αυτού εμπράγματο δικαίωμα,

δ) τη πλασματική μεταβίβαση σε εκτέλεση προσυμφώνου πώλησης και εργολαβικού προσυμφώνου,

ε) τη μεταβίβαση ιδανικού μεριδίου οικοπέδου από τον οικοπεδούχο στον εργολάβο σε εκτέλεση εργολαβικού προσυμφώνου. Σημειωτέον δε ότι οι υπό στοιχείο β, γ, δ δηλώσεις υποβάλλονται στην εφαρμογή myProperty εφόσον έχει προηγηθεί η υποβολή της δήλωσης μεταβίβασης που αφορούν, με αναφορά του αριθμού της δήλωσης με την οποία συνδέονται,

στ) τη σύνταξη οριστικού συμβολαίου μεταβίβασης ακινήτου ή σύστασης εμπραγμάτου δικαιώματος σε αυτό με επαχθή αιτία, σε εκτέλεση προσυμφώνου, εφόσον το συμβόλαιο συντάσσεται μέσα σε δύο (2) χρόνια από την κατάρτιση του προσυμφώνου. Στην περίπτωση αυτή, αναρτάται στην πλατφόρμα myPROPERTY της ΑΑΔΕ υποχρεωτικά το συμβολαιογραφικό προσύμφωνο,

ζ) τη σύνταξη συμβολαιογραφικών πράξεων σύστασης ή τροποποίησης σύστασης οριζοντίων ή καθέτων ιδιοκτησιών με ή χωρίς κτίσματα, εφόσον δεν πραγματοποιείται με αυτές μεταβίβαση εμπράγματου δικαιώματος, δε μεταβάλλονται τα εξ αδιαιρέτου ποσοστά των συμβαλλομένων στο οικόπεδο/αγροτεμάχιο και δεν προκύπτει για τους λόγους αυτούς υποχρέωση καταβολής φόρου.

2) Οι αρχικές εμπρόθεσμες ή εκπρόθεσμες δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων σε περίπτωση αναγκαστικού πλειστηριασμού που αφορούν ακίνητα σε περιοχές που ισχύει το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας.

3) Οι δηλώσεις για την ματαίωση σύνταξης του συμβολαιογραφικού εγγράφου εφόσον οι αρχικές δηλώσεις είχαν υποβληθεί ψηφιακά.

4) Οι τροποποιητικές εμπρόθεσμες δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων, που βρίσκονται σε περιοχές στις οποίες ισχύει το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της
αξίας εφόσον η αρχική δήλωση έχει υποβληθεί μέσω της πλατφόρμας myProperty της ΑΑΔΕ, δεν έχει συνταχθεί το σχετικό συμβολαιογραφικό έγγραφο .

Β) Υποβάλλονται ψηφιακά μέσω της πλατφμόρμας myProperty της ΑΑΔΕ– Δήλωση Φόρου Μεταβίβασης Ακινήτων μέσω ΔΟΥ/ΚΕΦΟΚ:

α) Αρχικές δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων, οι οποίες αφορούν τη σύσταση ή τροποποίηση σύστασης ή κατάργηση σύστασης οριζοντίων ή καθέτων ιδιοκτησιών με ή χωρίς κτίσματα, για ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές στις οποίες ισχύει το σύστημα Αντικειμενικού Προσδιορισμού Αξίας Ακινήτων, εφόσον πραγματοποιείται μεταβίβαση εμπραγμάτου δικαιώματος, διανομή, ανταλλαγή, συνένωση ακινήτων και προκύπτει υποχρέωση καταβολής φόρου.

β) Αρχικές δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων, οι οποίες αφορούν τη σύσταση ή τροποποίηση σύστασης ή κατάργηση σύστασης οριζοντίων ή καθέτων ιδιοκτησιών με ή χωρίς κτίσματα, για ακίνητα εκτός συστήματος ΑΠΑΑ

γ) Δηλώσεις για τη ματαίωση σύνταξης της συμβολαιογραφικής πράξης των ανωτέρω περιπτώσεων, εφόσον οι αρχικές έχουν υποβληθεί μέσω της ίδιας ψηφιακής εφαρμογής
myProperty – Δήλωση Φόρου Μεταβίβασης Ακινήτων μέσω ΔΟΥ/ΚΕΦΟΚ (αριθμ. Α. 1062/2025 – Β ́2049, ΑΔΑ:911746ΜΠ3Ζ-ΩΞ6).

δ) Οι τροποποιητικές εμπρόθεσμες δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτων που αφορούν στις περιπτώσεις α) και β) της παρ. 1 του άρθρου 2 της Α. 1062/2025 Απόφασης, εφόσον η αρχική δήλωση έχει υποβληθεί ψηφιακά μέσω της εφαρμογής myPROPERTY- Δήλωση φόρου μεταβίβασης ακινήτων μέσω ΔΟΥ/ΚΕΦΟΚ και δεν έχει συνταχθεί το σχετικό συμβολαιογραφικό έγγραφο (Α. 1192/2025 – Β΄7195, ΑΔΑ: 6ΘΛΗ46ΜΠ3Ζ-Ψ9Χ).

Γ) Υποβάλλονται σε έντυπη μορφή με τη διαδικασία που καθορίζεται με την υπό στοιχεία Α. 1137/2020 Απόφαση και μέσω της Εφαρμογής Ψηφιακής Υποδοχής και Διαχείρισης Αιτημάτων της ΑΑΔΕ «Τα Αιτήματά μου», η οποία είναι διαθέσιμη μέσω της ψηφιακής πύλης «myAADE» (myaade.gov.gr) σύμφωνα με την Α.1054/2022 Απόφαση δηλώσεις που αφορούν οποιαδήποτε άλλη περίπτωση επιβολής φόρου μεταβίβασης ακινήτων, ενδεικτικά:

επανάληψη, διόρθωση ή ακύρωση συμβολαίου, συμβόλαια διανομής, ανταλλαγής, μεταγραφή δικαστικής απόφασης αναγνώρισης κυριότητας. Επίσης, στην περίπτωση που δεν υπάρχει η δυνατότητα ψηφιακής υποβολής της δήλωσης ΦΜΑ λόγω αποδεδειγμένης τεχνικής αδυναμίας, η δήλωση υποβάλλεται στην αρμόδια ΔΟΥ/ ΚΕΦΟΚ με τους πιο πάνω αναφερόμενους τρόπους.

3.Πώς καταβάλλεται ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων;

Στις περιοχές στις οποίες εφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, κατά την υποβολή της δήλωσης ΦΜΑ, ο φορολογούμενος αναγράφει σε αυτήν την αντικειμενική αξία του μεταβιβαζόμενου ακινήτου, βάσει της οποίας καταβάλλει εφάπαξ το αργότερο εντός 3 εργασίμων ημερών από την έκδοση της ταυτότητας οφειλής (είτε σε πιστωτικά ιδρύματα με τη χρήση κωδικού πληρωμής είτε μέσω της αντίστοιχης ηλεκτρονικής εφαρμογής της ΑΑΔΕ), τον φόρο που αναλογεί πριν τη σύνταξη του μεταβιβαστικού συμβολαίου (άρθρο 123 παρ. 1 του ΚΦΠ).

Σε περίπτωση που το τίμημα είναι μεγαλύτερο της αντικειμενικής αξίας, ο φόρος υπολογίζεται επί του τιμήματος (αρ. 25, παρ. 1 του ΚΦΠ). Από 01-09-2019 το αποδεικτικό καταβολής εκδίδεται ηλεκτρονικά και επισυνάπτεται υποχρεωτικά στο συμβολαιογραφικό έγγραφο μεταβίβασης με επαχθή αιτία (άρθρο 50 παρ. 3 περ. β του ΚΦΠ, σχετ. αριθμ. Α. 1290/2019 – Β’ 3149, ΑΔΑ: 6Ι8546ΜΠ3Ζ-Φ3Ζ Απόφαση, αριθμ. Ε. 2144/2019 – ΑΔΑ:Ω1ΕΨ46ΜΠ3Ζ-ΙΙ6 εγκύκλιος).

Για ακίνητα, τα οποία δεν εντάσσονται στο αντικειμενικό σύστημα προσδιορισμού αξίας, μέσα σε προθεσμία πέντε (5) εργασίμων ημερών από την υποβολή της δήλωσης φόρου μεταβίβασης, ενεργείται προσωρινός προσδιορισμός της αγοραίας αξίας τους από την αρμόδια υπηρεσία της Φορολογικής Διοίκησης στη χωρική αρμοδιότητα της οποίας βρίσκεται το ακίνητο, με βάση συγκριτικά στοιχεία, τα βιβλία τιμών ή και άλλα τυχόν πρόσφορα στοιχεία. Αν η δηλωθείσα αξία συμπίπτει με την προσωρινή, αυτή κρίνεται ειλικρινής. Αν δεν συμπίπτει, ο αγοραστής μέσα σε δύο (2) μήνες από τον προσδιορισμό της προσωρινής αξίας δύναται να την αποδεχθεί υποβάλλοντας τροποποιητική δήλωση, η οποία θεωρείται εμπρόθεσμη (άρθρο 3 του ΚΦΠ).

Επισημαίνεται ότι για ακίνητα που δεν εντάσσονται στο αντικειμενικό σύστημα προσδιορισμού αξίας δεν μπορεί να συνταχθεί συμβόλαιο αν παρέλθει χρονικό διάστημα
μεγαλύτερο των τριών (3) μηνών από την ημερομηνία έκδοσης της βάσει της υποβληθείσας δήλωσης πράξης διοικητικού προσδιορισμού του φόρου (αρ. 50, παρ. 1 του ΚΦΠ)..

4. Ποιοι είναι οι συντελεστές για τον υπολογισμό του ΦΜΑ;

α) O φόρος μεταβίβασης υπολογίζεται σε ποσοστό 3% επί της φορολογητέας αξίας του ακινήτου.

β) Ο ΦΜΑ μειώνεται στο μισό (1/2) στις περιπτώσεις ανταλλαγής ακινήτων ίσης αξίας, συνένωσης οικοπέδων και οριζοντίων ιδιοκτησιών, συγχώνευσης ΑΕ και συνεταιρισμών, καθώς και αναγκαστικής απαλλοτρίωσης για δημόσια ωφέλεια.

γ) Ο ΦΜΑ μειώνεται στο τέταρτο (1/4) στις περιπτώσεις διανομής ακινήτων μεταξύ των συγκυριών ή διάλυσης ΟΕ, ΕΕ, ΕΠΕ και ΙΚΕ και μεταβίβασης των ακινήτων της εταιρείας στα μέλη της, κατά την εταιρική τους μερίδα (άρθρο 27 του ΚΦΠ). Για ψηφιακή εξυπηρέτηση μέσω της πλατφόρμας my1521, επιλέξτε: Θέματα Φορολογίας Κεφαλαίου > Φορολογία Μεταβίβασης Ακινήτων – Διαχείριση & Αποτελέσματα Δηλώσεων > Δηλώσεις > Διαχείριση δηλώσεων.

 5.Σε ποιες περιπτώσεις σύστασης ή τροποποίησης οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας οφείλεται ΦΜΑ;

Σε κάθε περίπτωση σύστασης ή τροποποίησης οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας θα πρέπει να ερευνάται αν συντελείται, άμεσα ή έμμεσα, μεταβίβαση εμπραγμάτων επί ακινήτων δικαιωμάτων μεταξύ συγκυριών, είτε με μορφή διανομής, είτε ανταλλαγής, είτε πώλησης, είτε δωρεάς ιδανικών μεριδίων. Ενδεικτικά αναφέρονται:

• Σύσταση και διανομή σε οικόπεδο με υφιστάμενα κτίσματα.
•  Σύσταση και διανομή σε μελλόκτιστο δικαίωμα υψούν με υφιστάμενα κτίσματα.
•  Τροποποίηση σύστασης μετά από τακτοποίηση πολεοδομικών αυθαιρεσιών, που αφορούν είτε κατάληψη κοινοχρήστων χώρων, είτε έτερης ιδιοκτησίας και επαύξηση της επιφάνειας του κτίσματος (Ε.2002/2026).
• Τροποποίηση σύστασης με απόσπαση τμήματος οριζόντιας ιδιοκτησίας από εκείνη στην οποία ανήκε και προσάρτησή της σε οριζόντια ιδιοκτησία άλλου συνιδιοκτήτη.
• Σύσταση με διανομή της ψιλής κυριότητας.
• Διανομή υφιστάμενης κάθετης ιδιοκτησίας σε οικόπεδο με κτίσματα
• Κατάργηση υφιστάμενης σύστασης σε οικόπεδο με κτίσματα.
• Τροποποίηση κάθετης ιδιοκτησίας προκειμένου ορισμένη κάθετη ιδιοκτησία να αποκτήσει αποκλειστική χρήση επιπλέον τετραγωνικών μέτρων του οικοπέδου (Ε. 2002/2026).
• Τροποποίηση σύστασης οριζοντίου ιδιοκτησίας προκειμένου οριζόντια ιδιοκτησία που ανήκει σε περισσότερους συγκύριους να διαιρεθεί και να περιέλθει σε έκαστο συνιδιοκτήτη αυτοτελής οριζόντια ιδιοκτησία (ΠΟΛ. 1050/1996 εγκύκλιος).

6.Ποιοι είναι οι δικαιούχοι της απαλλαγής από τον ΦΜΑ για αγορά πρώτης κατοικίας;

Η απαλλαγή παρέχεται μόνο σε φυσικά πρόσωπα, ενήλικα έγγαμα ή άγαμα ή μέρη συμφώνου συμβίωσης, εφόσον κατοικούν μόνιμα στην Ελλάδα ή προτίθενται να εγκατασταθούν (σε αυτή) το αργότερο εντός δύο ετών από την αγορά. Η απαλλαγή του άγαμου παρέχεται και στον σύζυγο που βρίσκεται σε διάσταση, υπό τον όρο ότι έχει κατατεθεί αίτηση ή αγωγή διαζυγίου, τουλάχιστον έξι μήνες πριν την αγορά του ακινήτου και με την προϋπόθεση ότι ο γάμος θα λυθεί μέσα σε πέντε (5) έτη από την αγορά.

Απαλλαγή από το ΦΜΑ για αγορά πρώτης κατοικίας δικαιούνται:

α) Έλληνες.

β) Ομογενείς από Αλβανία, Τουρκία και χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης.

γ) Οι πολίτες των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.

δ) Αναγνωρισμένοι πρόσφυγες σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία και

ε) Πολίτες τρίτων χωρών που απολαύουν του καθεστώτος του επί μακρόν διαμένοντος στην Ελλάδα.

Για ψηφιακή εξυπηρέτηση μέσω της πλατφόρμας my1521, επιλέξτε: Θέματα Φορολογίας Κεφαλαίου > Φορολογία Μεταβίβασης Ακινήτων – Διαχείριση & Αποτελέσματα Δηλώσεων > Δηλώσεις > Διαχείριση δηλώσεων.

7.Ποια είναι η έκταση της παρεχόμενης απαλλαγής;

• Για αγορά κατοικίας: από άγαμο μέχρι του ποσού των 200.000 ευρώ, από άγαμο που παρουσιάζει αναπηρία τουλάχιστον 67% μέχρι ποσού αξίας 250.000 €, από έγγαμο ή μέρος συμφώνου συμβίωσης μέχρι ποσού αξίας 250.000 ευρώ, ενώ από έγγαμο που παρουσιάζει αναπηρία, τουλάχιστον 67% μέχρι ποσού αξίας 275.000 ευρώ. Το ποσό αυτό προσαυξάνεται κατά 25.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα αυτού και κατά 30.000 ευρώ για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του.
• Για αγορά οικοπέδου: από άγαμο μέχρι ποσού αξίας 50.000 ευρώ, από έγγαμο μέχρι ποσού αξίας 100.000 ευρώ. Το ποσό αυτό προσαυξάνεται κατά 10.000  ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα αυτού και κατά 15.000 ευρώ  για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του.

Αν η αξία του ακινήτου υπερβαίνει τα παραπάνω αφορολόγητα όρια, η απαλλαγή χορηγείται μέχρι του αντίστοιχου αφορολόγητου ποσού και για την επιπλέον αξία οφείλεται ΦΜΑ Σε περίπτωση αγοράς κατοικίας, στο ποσό της απαλλαγής περιλαμβάνεται και η αξία μιας θέσης στάθμευσης και ενός αποθηκευτικού χώρου (είτε είναι αυτοτελείς οριζόντιες ιδιοκτησίες, είτε παρακολουθήματα της μεταβιβαζόμενης κατοικίας), για επιφάνεια εκάστου έως είκοσι (20) τ.μ., εφόσον βρίσκονται στο ίδιο ακίνητο και αποκτώνται ταυτόχρονα με το ίδιο συμβόλαιο αγοράς (άρθρο 41 του ΚΦΠ).

8.Ποιες είναι οι προϋποθέσεις για την απαλλαγή πρώτης κατοικίας;

α) Ο αγοραστής ή η σύζυγός του ή το άλλο μέρος του συμφώνου συμβίωσης ή τα ανήλικα τέκνα του δεν έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας ή οίκησης σε άλλη οικία ή
διαμέρισμα ή ιδανικό μερίδιο αυτών που συνολικά πληρούν τις στεγαστικές ανάγκες της οικογένειάς του ή δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί οικοπέδου οικοδομήσιμου ή επί ιδανικού μεριδίου οικοπέδου, στο οποίο αντιστοιχεί εμβαδόν κτίσματος που πληροί τις στεγαστικές του ανάγκες και βρίσκονται σε δημοτική κοινότητα ή δημοτική ενότητα (αν δεν υπάρχει  περαιτέρω διοικητική υποδιαίρεση) με πληθυσμό άνω των 3.000 κατοίκων (λαμβάνεται υπόψιν η τελευταία απογραφή πληθυσμού – ΦΕΚ Β’ 2802/2023, Ε. 2038/2023).

Επίσης, σε περίπτωση που ο αγοραστής ή ο/η σύζυγος ή το άλλο μέρος του συμφώνου συμβίωσης ή τα ανήλικα τέκνα αυτού μεταβιβάσουν με επαχθή ή χαριστική αιτία την επικαρπία ή το δικαίωμα οίκησης ή ιδανικό μερίδιο κατοικίας ή οικοπέδου ή την ψιλή κυριότητα οικοπέδου, των οποίων έχουν την κυριότητα και το εμβαδόν των οποίων (είτε αυτοτελώς είτε συναθροιζόμενο με τα λοιπά ακίνητα κυριότητα τους) πληροί κατά τον χρόνο της μεταβίβασης τις στεγαστικές τους ανάγκες, δεν μπορεί να χορηγηθεί απαλλαγή α΄ κατοικίας κατά την αγορά άλλου ακινήτου πριν από την παρέλευση πέντε (5) ετών από την μεταβίβασή των ανωτέρω δικαιωμάτων.

Οι στεγαστικές ανάγκες του αγοραστή και της οικογένειάς του, θεωρείται ότι καλύπτονται, αν το συνολικό εμβαδόν της καθαρής επιφάνειας (της επιφάνειας χωρίς τους κοινόχρηστους χώρους, όταν υφίσταται σύσταση οριζόντιων ιδιοκτησιών) κατοικιών που υφίστανται ή των τετραγωνικών μέτρων, που, βάσει των πολεοδομικών διατάξεων, μπορούν να αναγερθούν είναι: 70 τ.μ. χώρου κύριας χρήσης ή 90 τ.μ. για τον αγοραστή με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67%, προσαυξανόμενα κατά 25 τ.μ. για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα του και 30 τ.μ. για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα των οποίων την επιμέλεια έχει ο δικαιούχος και κατά 45 τ.μ. για κάθε προστατευόμενο τέκνο του δικαιούχου της απαλλαγής με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67% ανεξάρτητα από την ηλικία του.

β) Το αγοραζόμενο οικόπεδο ή το οικόπεδο στο οποίο έχει ανεγερθεί η αγοραζόμενη κατοικία να βρίσκεται εντός του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου ή μέσα στα όρια οικισμού χωρίς εγκεκριμένο σχέδιο και να είναι οικοδομήσιμο κατά τον χρόνο της αγοράς. Περαιτέρω ο αγοραστής δε πρέπει να συνδέεται με τον πωλητή με σχέση συγγένειας εξ αίματος ή εξ αγχιστείας πρώτου βαθμού ή να είναι μεταξύ τους σύζυγοι.

γ) Η απαλλαγή παρέχεται με τον όρο ότι το ακίνητο θα παραμείνει στην κυριότητα του αγοραστή για τουλάχιστον μία πενταετία.

9.Ποιες φορολογικές υποχρεώσεις προκύπτουν σε περίπτωση μεταβίβασης ή σύστασης επί του ακινήτου οποιουδήποτε εμπραγμάτου δικαιώματος, πλην υποθήκης, εντός πέντε (5) ετών από την αγορά με απαλλαγή Α΄ κατοικίας;

Αν ο αγοραστής μεταβιβάσει ή συστήσει επί του ακινήτου οποιοδήποτε εμπράγματο δικαίωμα, πλην υποθήκης, εντός πέντε (5) ετών από την αγορά, υποχρεούται πριν τη μεταβίβαση ή τη σύσταση του εμπραγμάτου δικαιώματος, σε υποβολή δήλωσης και καταβολή εφάπαξ του φόρου που αναλογεί στην αξία του ακινήτου κατά το χρόνο της νέας μεταβίβασης ή σύστασης του εμπράγματου δικαιώματος ή στο δηλούμενο τίμημα της νέας μεταβίβασης, εφόσον αυτό είναι μεγαλύτερο της αντικειμενικής αξίας, με εφαρμογή των συντελεστών που ίσχυαν κατά το χρόνο χορήγησης της απαλλαγής, εκτός αν ο φόρος που αναλογεί στην αξία του ακινήτου του χρόνου απαλλαγής είναι μεγαλύτερος, όποτε καταβάλλεται ο μεγαλύτερος αυτός φόρος (άρθρο 44 Ενότητα Α του ΚΦΠ, ΠΟΛ. 1101/2010- Β’ 1021 Απόφαση).

Κατ’ εξαίρεση, η μεταβίβαση εξ αδιαιρέτου μεριδίου πρώτης κατοικίας από τον ένα σύζυγο προς τον εξ αδιαιρέτου συγκύριο άλλο σύζυγο, πριν από την πάροδο πενταετίας, δεν αίρει τη χορηγηθείσα απαλλαγή, υπό την προϋπόθεση ότι η μεταβίβαση μεταξύ των συζύγων πραγματοποιείται διαρκούντος του γάμου, αφού και μετά τη μεταβίβαση εξακολουθεί να εκπληρώνεται ο σκοπός του νόμου, δηλαδή η κάλυψη των στεγαστικών αναγκών της οικογένειας (ΠΟΛ. 1128/1991 – Γνμ.ΝΣΚ 175/1991) και ο γάμος θα είναι σε ισχύ μέχρι το τέλος της πενταετίας από τη σύνταξη του συμβολαίου αγοράς πρώτης κατοικίας.

10. Χορηγείται απαλλαγή Α΄ κατοικίας σε περίπτωση:

i) διανομής/ανταλλαγής,

ii) μεταβίβασης ακινήτου σε απόσβεση αξίωσης συμμετοχής στα αποκτήματα

 iii) επικύρωσης ανώμαλης δικαιοπραξίας,

iv) μεταγραφής δικαστικής απόφασης αναγνωριστικής κυριότητας;

Όχι. Η απαλλαγή α΄ κατοικίας χορηγείται σε συμβάσεις αγοράς κατοικίας, περιλαμβανομένης και της απόκτησης κατοικίας μέσω πλειστηριασμού.

11.Χορηγείται απαλλαγή Α΄ κατοικίας σε περίπτωση αγοράς ποσοστού εξ αδιαιρέτου πλήρους κυριότητας ακινήτου/επικαρπίας ακινήτου/ψιλής κυριότητας ακινήτου;

Όχι. Απαλλαγή από το φόρο μεταβίβασης για αγορά πρώτης κατοικίας χορηγείται, εφόσον αγοράζεται το ακίνητο κατά πλήρη κυριότητα εξ ολοκλήρου.

Εξαιρούνται οι εξής περιπτώσεις:

α) Όταν ο αγοραστής είναι ήδη κύριος εξ αδιαιρέτου ποσοστού ή ψιλός κύριος ή επικαρπωτής κατοικίας ή οικοπέδου και αγοράζει είτε ο ίδιος είτε ο/η σύζυγος του, διαρκούντος του γάμου, ή το άλλο μέρος του συμφώνου συμβίωσης το υπόλοιπο ποσοστό ή το εμπράγματο δικαίωμα της ψιλής κυριότητας ή της επικαρπίας, ώστε να αποκτήσει ο αγοραστής αυτοτελώς είτε αθροιστικά με τον/την σύζυγο του διαρκούντος του γάμου ή του συμφώνου συμβίωσης, την πλήρη κυριότητα ολόκληρου του ακινήτου, εφόσον το ποσοστό που ήδη κατέχει δεν πληροί τις στεγαστικές του ανάγκες.

β) Όταν αγοράζεται ολόκληρο ακίνητο κατά πλήρη κυριότητα ή κατά επικαρπία και ψιλή κυριότητα και από τους δύο συζύγους (άρθρο 40 παρ. 3 του ΚΦΠ και αριθμ. ΠΟΛ.1022/2004).

Διαβάστε ολόκληρο τον οδηγό εδώ