Εξοπλισμός σε 134 μηχανές, ακρίβεια εκατοστών, 24ωρη εποπτεία και έγκαιρη ειδοποίηση αν τρένα βρεθούν σε τροχιά σύγκρουσης, οι βασικές αλλαγές που φέρνει το railway.gov.gr για την ασφάλεια και τον έλεγχο στον ελληνικό σιδηρόδρομο.
Το σύστημα railway.gov.gr βρίσκεται ήδη σε ισχύ από τον Φεβρουάριο και προσθέτει δυνατότητες ελέγχου στην καθημερινή λειτουργία των τρένων, συμπληρώνοντας τα επικίνδυνα κενά που επικρατούσαν στον ελληνικό σιδηρόδρομο.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα που κλήθηκαν να λύσουν τα κυβερνητικά στελέχη ήταν ο ακριβής εντοπισμός του τρένου καθώς έπρεπε να βρεθεί ένας τρόπος να φαίνεται καθαρά σε ποια από τις δύο γραμμές κινείται, για να αποφευχθεί μία τραγωδία σαν αυτή των Τεμπών.
Δείτε στο βίντεο όλα όσα αλλάζουν στον ελληνικό σιδηρόδρομο:
Σε ποια γραμμή κινείται το τρένο
Ένα απλό GPS, έχει απόκλιση περίπου 15 μέτρων, αρκετή για να δώσει λανθασμένη εικόνα όταν ένα τρένο κινείται στη γραμμή ανόδου και ένα άλλο στη γραμμή καθόδου.
Η ομάδα αξιοποίησε το σύστημα ακριβούς εντοπισμού του Ελληνικού Κτηματολογίου (HEPOS), ώστε η θέση κάθε τρένου να υπολογίζεται με ακρίβεια έως 5 εκατοστά, και πραγματοποίησε δοκιμαστικές διελεύσεις για τη χαρτογράφηση 1.650 χιλιομέτρων γραμμών.
Πέρα από την ακριβή θέση του τρένου, το δεύτερο πρόβλημα ήταν η μετάδοση. Ανάμεσα στα βουνά, σε μεγάλο μέρος της διαδρομής, δεν υπάρχει κάλυψη κινητής τηλεφωνίας. Τη λύση έδωσαν οι δορυφόροι χαμηλής τροχιάς (Starlink), ώστε τα δεδομένα να φτάνουν αδιάκοπα στο Κέντρο.
Εξοπλισμός εγκαταστάθηκε σε 134 μηχανές, με δωρεά 26 μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών. Η δωρεά επέτρεψε να αποφευχθούν οι χρονοβόρες διαδικασίες προμηθειών του Δημοσίου και το έργο υλοποιήθηκε σε λίγους μήνες.
Στην περίπτωση που τα τρένα κινούνταν σε πορεία σύγκρουσης, το Κέντρο Λειτουργίας θα λάμβανε ειδοποίηση ενώ ο χειριστής που συντονίζει την επικοινωνία με τους μηχανοδηγούς, θα επιβεβαίωναν την εντολή να σταματήσουν. Η ειδοποίηση, η επικοινωνία και η αντίδραση καταγράφονται, μαζί με τον χρόνο αντίδρασης και τον υπεύθυνο κάθε ενέργειας.
24ωρη παρακολούθηση από το Κέντρο
Η πληροφορία φτάνει στο 24ωρο Κέντρο Λειτουργίας του railway.gov.gr, στο Σιδηροδρομικό Κέντρο Αχαρνών, όπου εκπαιδευμένο προσωπικό εργάζεται σε βάρδιες. Εκεί συνδυάζονται η εικόνα της κυκλοφορίας και οι ειδοποιήσεις που χρειάζονται οι χειριστές.
Η πλατφόρμα λειτουργεί ως πρόσθετη δικλίδα ασφαλείας, συμπληρωματικά προς τη σηματοδότηση, την τηλεδιοίκηση και τα υπόλοιπα συστήματα του σιδηροδρόμου.
Ο έλεγχος αφορά και την ταχύτητα. Η υπέρβαση του ορίου δημιουργεί αυτόματα υπόθεση προς διερεύνηση, με το σημείο, την επιτρεπόμενη και την καταγεγραμμένη ταχύτητα, καθώς και σχετικό βίντεο. Ο αρμόδιος έχει έτσι συγκεκριμένα στοιχεία για να εξετάσει τι συνέβη.
Έλεγχος στις υπηρεσιακές συνομιλίες
Με αφορμή τους διαλόγους που ακούστηκαν από τους εργαζομένους μετά την τραγωδία των Τεμπών, το κυβερνητικό επιτελείο πρόσθεσε στο σύστημα τη δυνατότητα ελέγχου στις υπηρεσιακές συνομιλίες.
Μια κρίσιμη εντολή στον ασύρματο πρέπει να μεταφερθεί σωστά και να επιβεβαιωθεί ότι έγινε κατανοητή. Το σύστημα Voice AI GSM-R μετατρέπει τις καταγεγραμμένες συνομιλίες σε γραπτό κείμενο και επισημαίνει πιθανές αποκλίσεις από το πρωτόκολλο. Ο αρμόδιος ακούει την αρχική ηχογράφηση, αξιολογεί την επισήμανση και καταγράφει την ενέργειά του.
Μέχρι σήμερα έχουν αναλυθεί περισσότερες από 120.000 συνομιλίες, με ελάχιστα ευρήματα.
Αυτό επιτρέπει να ελεγχθεί ποια εντολή δόθηκε, αν επιβεβαιώθηκε και τι ακολούθησε. Η επισήμανση του συστήματος εξετάζεται από άνθρωπο πριν κριθεί αν υπάρχει παράβαση.
Το νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει κυρώσεις ανάλογα με τη βαρύτητά της, με ευθύνες που αφορούν τόσο το προσωπικό όσο και τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και τον Διαχειριστή της Υποδομής. Στις σοβαρότερες περιπτώσεις, οι κυρώσεις για το προσωπικό μπορούν, ανάλογα με την ιδιότητα και τα καθήκοντά του, να φτάσουν έως την απομάκρυνση από κρίσιμες θέσεις ασφαλείας, την ανάκληση άδειας ή την απόλυση.
Περισσότερες από 3.500 κάμερες δίνουν εικόνα από το δίκτυο
Στην εποπτεία του σιδηροδρόμου συμβάλλουν ήδη περισσότερες από 3.500 κάμερες στο δίκτυο. Το επόμενο βήμα είναι η αυτόματη ανάλυση της εικόνας με τεχνητή νοημοσύνη. Στην εκδήλωση παρουσιάστηκε ένα πραγματικό περιστατικό, όταν ένα άτομο κινούνταν μέσα στη γραμμή: ο αλγόριθμος εντοπίζει την κίνηση, ώστε να ειδοποιείται το Κέντρο και να εφαρμόζονται τα πρωτόκολλα ασφαλείας.
Η ίδια ανάλυση θα εφαρμοστεί και στις κάμερες των μηχανών, για εμπόδια όπως βλάστηση, συσσώρευση νερού ή καπνός.
Η ψηφιακή καταγραφή της υποδομής δίνει επίσης σε περισσότερα από 6.000 στοιχεία, όπως διαβάσεις, γέφυρες, σήραγγες, σήματα και αλλαγές τροχιάς, συγκεκριμένο κωδικό και ακριβή θέση. Όταν εμφανίζεται μια βλάβη, το συνεργείο μπορεί να λάβει τη θέση και τη φωτογραφία του προβλήματος. Καταγράφονται η άφιξή του και ο χρόνος αποκατάστασης της κυκλοφορίας.
Στην επόμενη φάση, οι χρόνοι αυτοί θα συγκρίνονται με συγκεκριμένους στόχους απόκρισης και αποκατάστασης.
Οι βάρδιες και τα πόστα
Στην επόμενη φάση του έργου εντάσσεται και η ψηφιακή επιβεβαίωση ανάληψης υπηρεσίας σε κρίσιμα πόστα, αρχικά στους φύλακες ισόπεδων διαβάσεων και στη συνέχεια στα σταθμαρχεία. Το παράδειγμα μιας φυλασσόμενης διάβασης δείχνει τη σημασία της: αν δεν επιβεβαιωθεί η παρουσία του φύλακα, το Κέντρο ειδοποιείται ώστε να κινηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες προστασίας πριν περάσει το τρένο.
Στο σενάριο της παρουσίασης, ο μηχανοδηγός ενημερώνεται και σταματά πριν από τη διάβαση. Στη συνέχεια, μέλος του πληρώματος αναλαμβάνει προσωρινά να διακόψει την κυκλοφορία αυτοκινήτων και πεζών, ώστε ο συρμός να περάσει με πολύ χαμηλή ταχύτητα. Έτσι αποτυπώνεται τι σημαίνει ο έλεγχος μιας βάρδιας για όσους διασχίζουν καθημερινά τις γραμμές.
Τι αλλάζει για τον επιβάτη
Για τον επιβάτη, η άμεση χρησιμότητα βρίσκεται στο κινητό του. Πλέον. μπορεί να παρακολουθεί την πορεία του τρένου, τον επόμενο σταθμό και την εκτιμώμενη ώρα άφιξης, ακόμη και ζωντανή εικόνα από την εμπρόσθια κάμερα του τρένου.
«Για τον γονιό, ο οποίος περιμένει το παιδί του να ταξιδέψει από την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη, το γεγονός ότι μπορεί να βλέπει στο κινητό του τηλέφωνο πού ακριβώς είναι το τρένο, πότε θα φτάσει, δεν είναι μόνο μια χρηστική πληροφορία. Είναι και μια επικοινωνία ότι αυτό το κράτος σοβαρεύεται», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Για τους ανθρώπους που έχουν την ευθύνη της κυκλοφορίας, το έργο προσθέτει πληροφορίες και δυνατότητες παρέμβασης. Η αξία του θα κρίνεται καθημερινά: στην έγκαιρη αναγνώριση ενός προβλήματος, στην αντίδραση που ακολουθεί και στη δυνατότητα να ελεγχθεί αν ο καθένας έκανε αυτό που όφειλε.
Τα σενάρια παρουσίασαν στις 10 Νοεμβρίου, στο παλιό αμαξοστάσιο του Πειραιά, ο τέως αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης, ενώπιον του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, για να εξηγήσει την πρακτική αξία του railway.gov.gr.
Βασικό ζητούμενο του συστήματος είναι να εντοπίζεται μια επικίνδυνη κατάσταση και οι αρμόδιοι να έχουν εγκαίρως την πληροφορία που χρειάζονται για να παρέμβουν. Η ειδοποίηση φτάνει στο Κέντρο αυτόματα, χωρίς να χρειάζεται ανθρώπινη ενέργεια.
Πηγή
